Πομπαία

Γιορτή της αρχαίας Αθήνας προς τιμή του Μειλίχιου Δία. Λάμβανε χώρα το τρίτο δεκαήμερο του μήνα Μαιμακτηριώνα (μέσα Δεκεμβρίου), με απώτερο σκοπό την κάθαρση και την παράκληση για εξιλέωση και εξαγνισμό. Ονομάστηκε «Πομπαία» από την πομπή με την περιφορά του ζώου που ακολουθούσε τη θυσία. Ο επικεφαλής της πομπής κρατούσε το κηρύκειο, έμβλημα του Ερμή.

Σύμφωνα με το τελετουργικό, περιφερόταν στην Αθήνα ένα δέρμα τράγου που είχε θυσιαστεί στο Δία (Δίον κώδιον) και όσοι ήθελαν να καθαρθούν έπρεπε να σταθούν πάνω στην προβιά, πατώντας μόνο με το αριστερό τους πόδι. Το δέρμα υποτίθεται ότι απορροφούσε το μίασμα και είχε εξαγνιστικές ιδιότητες.

Η όλη ιεροτελεστία θυμίζει μαγικές πρακτικές, που στόχο είχαν τον εξευμενισμό των απρόσωπων δυνάμεων της φύσης, τον εξορκισμό του κακού και την προστασία της πόλης. Στα πλαίσια της γιορτής διοργανώνονταν και χοροί, με τους άνδρες να μεταμφιέζονται σε Βάκχες, Νύμφες και Ώρες, και να γιορτάζουν χορεύοντας την άφιξη του χειμώνα.