Μιχαήλ Μήτρας
1944 – 2019

Ο ποιητής και πεζογράφος Μιχαήλ Μήτρας ανήκε στην πρωτοπορία της γενιάς του 70. Υπηρέτησε με το έργο του την συγκεκριμένη ποίηση και την οπτική ποίηση. Με δική του πρόταση καθιερώθηκε στην Ελλάδα αλλά και διεθνώς η Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης, η οποία γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 21 Μαρτίου.

Ο Μιχαήλ Μήτρας γεννήθηκε στο Βόλο το 1944 και φοίτησε στη Νομική Σχολή τού Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, αναπτύσσοντας παράλληλα δραστηριότητα στον Φοιτητικό Όμιλο Θεάτρου και Κινηματογράφου από το 1964 ως το 1967.

Το 1971 εγκαταστάθηκε στην Αθήνα, αναλαμβάνοντας την επιμέλεια σύνταξης του «Χρονικού», της ετήσιας έκδοσης τού Καλλιτεχνικού και Πνευματικού Κέντρου «Ώρα». Από το 1975 έως το 1977 υπήρξε μέλος της συντακτικής επιτροπής του περιοδικού «Σήμα». Κατά το διάστημα 1979-1983, έζησε στο Λονδίνο, όπου σπούδασε ραδιοσκηνοθεσία στο City Literary Institute του Λονδίνου και εργαζόταν στο Ελληνικό Τμήμα τού BBC ως συντάκτης και παραγωγός ραδιοφωνικών εκπομπών. Από το 1984, με την επιστροφή του στην Ελλάδα, άρχισε να συνεργάζεται με την ΕΡΤ, στην αρχή ως έκτακτος και από το 1987 ως τακτικός υπάλληλος.

Δημοσίευσε τέσσερα πεζογραφικά βιβλία: «Φανταστική νουβέλα» (1972), «Αστική τοπιογραφία» (1982), «Αόριστες λεπτομέρειες» (1990) και «Μηχανή αναζήτησης: Πεζο-γραφήματα» (2008), και πέντε ποιητικές συλλογές: «Το άλλοθι της περι-γραφής»(1976), «Ασταθές πεδίο» (1984), «Η τελευταία εικόνα του κόσμου» (1987), «Η παράδοξη οικειότητα του αγνώστου» (1997) και «Διακριτικές μεταβολές» (2004). Μια επιλογή ποιημάτων του έχει δημοσιευτεί στα αγγλικά, με τον τίτλο «Discretive Transitions» (1983).

Παράλληλα με τις καθαυτό λογοτεχνικές του δραστηριότητες ασχολήθηκε με την οπτική ποίηση, στην οποία συνδυάζεται λόγος και εικόνα. Με έργα της τελευταίας αυτής ενασχόλησής του έκανε μια ατομική έκθεση (1987) και έχει πάρει μέρος σε ομαδικές εκθέσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό.

Οπαδός της «συγκεκριμένης ποίησης», που άρχισε να καθιερώνεται στην Ευρώπη από τα μέσα της δεκαετίας του 50, ο Μήτρας επιδίωξε στα ποιητικά και τα πεζογραφικά του κείμενα την υπονόμευση αφηγηματικής συνοχής και συνέχειας, την αναμέτρηση με τις οπτικές και τις εικαστικές δυνατότητες της γραφής και την ειρωνική χρήση των γλωσσικών στερεοτύπων της καθημερινότητας με επανειλημμένες παραπομπές στην τηλεόραση και τη διαφήμιση. Όπως στην ποίηση έτσι και στα πεζά του, λέξεις και φράσεις σχηματίζουν ένα άθροισμα που προκαλεί μια νοηματική εντύπωση ικανή να θυμίσει μόνο το σχήμα του. Και οι κατ’ αυτόν τον τρόπο επιλεγμένες λέξεις και φράσεις ενισχύουν, μεταξύ άλλων, τη μουσικότητα των βιβλίων του.

Ο Μιχαήλ Μήτρας πέθανε στην Αθήνα στις 6 Μαρτίου 2019, ύστερα από μακροχρόνια ασθένεια. Ήταν παντρεμένος με την ποιήτρια Νατάσα Χατζιδάκι.