Take The “Α” Train

Από τις πιο αναγνωρίσιμες συνθέσεις της τζαζ, σήμα κατατεθέν της ορχήστρας του Ντιουκ Έλινγκτον. Γράφτηκε τον Ιανουάριο του 1939 από τον νεαρό συνθέτη, πιανίστα και ενορχηστρωτή Μπίλι Στρέιχορν και χρειάστηκε μεγάλη δόση τύχης και ευτυχών συμπτώσεων για να θεωρείται στις μέρες μας ένα από τα κλασσικά κομμάτια της τζαζ.

Στα τέλη της δεκαετίας του '30 ο Έλινγκτον ενθουσιάστηκε από τις μουσικές ιδέες του Στρέιχορν, σε μια τυχαία συνάντησή τους. Του υποσχέθηκε ότι σύντομα θα ξανασυναντηθούν. Ο χρόνος περνούσε και ο νεαρός μουσικός ανυπομονούσε. Όταν πληροφορήθηκε ότι ο «Δούκας» θα έπαιζε με την ορχήστρα του σε ένα κλαμπ του Χάρλεμ αποφάσισε να κάνει το ταξίδι από το Πίτσμπουργκ στη Νέα Υόρκη τον Ιανουάριο του 1939.

Για να τον εντυπωσιάσει έγραψε ένα τραγούδι ,βασισμένο στις πληροφορίες που του έδωσαν οι συνεργάτες του Έλινγκτον για το ποια διαδρομή θα ακολουθούσε, προκειμένου να τον συναντήσει στο κλαμπ όπου εμφανιζόταν. Του είπαν, δηλαδή, να πάρει την γραμμή Α του υπόγειου σιδηροδρόμου («Take the “A” Train!»), που συνέδεε τότε το Ανατολικό Μπρούκλιν με το Χάρλεμ. Το τραγούδι άρεσε στον Έλινγκτον, αλλά δεν προχώρησε στην ηχογράφησή του και γρήγορα ξεχάστηκε σε κάποιο συρτάρι. Πάντως, ο Στρέιχορν κέρδισε με το σπαθί του μια θέση στην ορχήστρα του.

Τον Δεκέμβριο του 1940, ξέσπασε κρίση μεταξύ των ραδιοφωνικών σταθμών και της ASCAP (αμερικανικής ΑΕΠΙ), η οποία ζητούσε αυξήσεις στα πνευματικά δικαιώματα των δημιουργών. Οι ραδιοφωνικοί σταθμοί αρνήθηκαν και αποφάσισαν να μην παίζουν τη μουσική και τα τραγούδια των μελών της. Για τον Έλινγκτον αυτή η εξέλιξη σήμαινε καταστροφή, καθώς θα ήταν κομμένος από τα ραδιόφωνα και συνεπώς αποκομμένος από το μεγάλο κοινό.

Έτσι αποφάσισε να αναζητήσει συνθέσεις που δεν τα κάλυπτε η ASCAP. O γιος του Μέρσερ Έλινγκτον ανέσυρε από τη λήθη και το «Take the 'A' train». Ο Στρέιχορν αντέδρασε, καθώς το θεωρούσε πλέον παλιομοδίτικο. Η επιμονή του Μέρσερ τον έκαμψε και μετά από ένα φρεσκάρισμα μπήκαν στις 15 Φεβρουαρίου 1941 στα στούντιο του Χόλιγουντ για να το ηχογραφήσουν.

Το καλοκαίρι του 1941 γνώρισε μεγάλη επιτυχία και έγινε ένα από τα αντιπροσωπευτικότερα δείγματα του σουίνγκ. Παρέμεινε επτά εβδομάδες στον αμερικάνικο πίνακα επιτυχιών, ανεβαίνοντας μέχρι το Νο11. Δύο χρόνια αργότερα, η επιτυχία του επαναλήφθηκε, φθάνοντας μέχρι το Νο19. Το «Take the “A” train» έχει γνωρίσει πολλές εκτελέσεις από σπουδαίους μουσικούς της τζαζ, τόσο στην ορχηστρική του εκδοχή, όσο και ως τραγούδι, με αξεπέραστη την ερμηνεία της Έλα Φιτζέραλντ.

Take The “Α” Train

(Μουσική/Στίχοι: Μπίλι Στρέιχορν)

You must take the A Train
To go to Sugar Hill way up in Harlem

If you miss the A Train
You'll find you've missed the quickest way to Harlem

Hurry, get on, now, it's coming
Listen to those rails a-thrumming (All Aboard!)

Get on the A Train
Soon you will be on Sugar Hill in Harlem