Τα πασχαλιάτικα έθιμα της Καρδίτσας

Σίγνα, ένα παμπάλαιο θρησκευτικό έθιμο, κατά το οποίο γίνεται περιφορά όλων των ιερών εικόνων

Με ευλάβεια, τηρώντας έθιμα και παραδόσεις αιώνων γιόρταζαν και γιορτάζουν ακόμα και σήμερα σε κάποια χωριά, οι κάτοικοι της Περιφερειακής Ενότητας Καρδίτσας, το Μεγάλο Σάββατο και το Πάσχα.

Πρωί-πρωί το Μεγάλο Σάββατο οι χριστιανοί πήγαιναν στην εκκλησία να μεταλάβουν και γέμιζαν τα γκιούμια με καθαρό νερό από τη βρύση του χωριού. Αργότερα πήγαιναν τα φωτίκια στα βαφτιστήρια και ο νονός τη λαμπάδα, τα παπούτσια, την κουλούρα και πέντε αυγά στην κουμπάρα τη νιόπαντρη. Την παραμονή της Ανάστασης, τα μεσάνυχτα, η καμπάνα της εκκλησίας χτυπούσε χαρμόσυνα, καλώντας τους χριστιανούς στην εκκλησία, για να ψάλλουν όλοι μαζί το «Χριστός Ανέστη» και να πάρουν το αναστάσιμο φως από τη λαμπάδα του παπά.

Την ώρα που έβγαινε στην ωραία Πύλη γινόταν μεγάλος χαμός για το ποιος θα έπαιρνε πρώτος το φως, γιατί θεωρούνταν τυχερός και αυτός και η οικογένειά του. Μετά τη Θεία Λειτουργία μεταλάβαιναν και κατόπιν οι γυναίκες μοίραζαν έξω από την εκκλησία κόκκινα αυγά και τσούγκριζαν λέγοντας «Χριστός Ανέστη» και «Αληθώς Ανέστη». Ποτέ δεν τσούγκριζε πρώτος ο μικρότερος, αλλά ο μεγαλύτερος. Ήταν ζήτημα σεβασμού.

Στα Αγραφιώτικα χωριά μετά την αναστάσιμη ακολουθία, τις πρώτες ώρες της Κυριακής γινόταν το κάψιμο του «αφανού», ενώ το απόγευμα γινόταν ο χορός των ανύπαντρων κοριτσιών.

Τη Δευτέρα του Πάσχα πραγματοποιούνταν τα Σίγνα, ένα πανάρχαιο θρησκευτικό έθιμο, που σήμερα πραγματοποιείται σε πολύ λίγα χωριά (Κρυονέρι, Κερασιά και Ρεντίνα). Την Τρίτη μέρα του Πάσχα γινόταν ο Διπλός χορός, αντιπροσωπευτικός των Χωριών των Αγράφων.

Φεύγοντας από την εκκλησία έπαιρναν το αναστάσιμο φως στα σπίτια τους και πριν μπουν μέσα, έκαναν στο επάνω μέρος της εισόδου του σπιτιού με τη λαμπάδα έναν σταυρό. Στη συνέχεια η γιαγιά άναβε το καντήλι του εικονίσματος και αφού έπεφταν και κάποιες ντουφεκιές, έτρωγαν τη μαγειρίτσα ή τα γεμίδια. Πρωί, πρωί σούβλιζαν τα αρνιά, άναβαν τη φωτιά με δεμάτια από κληματόβεργες και άρχιζε το ψήσιμο των αρνιών. Συνήθως έψηναν δυο τρεις μαζί, συγγενείς ή γείτονες.

Τη μέρα του Πάσχα τραγουδούσαν, χόρευαν, αντάλλασσαν ευχές και τσούγκριζαν τα ποτήρια συγγενείς και φίλοι, τρώγοντας τα μεζεδάκια που ετοίμαζε η νοικοκυρά. Ακολουθούσε το κοκορέτσι και στη συνέχεια στρωνόταν το Πασχαλιάτικο τραπέζι, για να υποδεχτεί το ψημένο αρνάκι, την πηγμένη από την νοικοκυρά γιαούρτη, τη μαρουλοσαλάτα, το τυρί και τα κόκκινα αυγά.

Πριν αρχίσουν το φαγητό, η νιόπαντρη νύφη προσκυνούσε τρεις φορές και φιλούσε τα χέρια των μεγαλυτέρων. Το απόγευμα χτυπούσε πάλι η καμπάνα καλώντας τους χριστιανούς στην εκκλησία. Το ίδιο επαναλαμβανόταν και τη Δεύτερη και την Τρίτη μέρα της Πασχαλιάς.

Μετά το τέλος της λειτουργίας στα καραγκουνοχώρια έβγαιναν στο χοροστάσι, την κεντρική πλατεία του χωριού ή στο προαύλιο της εκκλησίας, όπου οι γυναίκες χόρευαν κατά αυστηρή ηλικιακή σειρά τα σεργιάνια. Μόλις τελείωναν τα σεργιάνια, εσωτερικά του κύκλου χόρευαν και οι άνδρες με το γραμμόφωνο στην αρχή και στη συνέχεια με τα όργανα. Οι παραγγελιές των τραγουδιών γίνονταν πάντα από τους άνδρες, αφού αυτοί διέθεταν τη «χαρτούρα» για το κέρασμα των μουσικών. Μόλις έπαιρνε να βραδιάζει, γύριζαν στα σπίτια τους.

Πολλά από αυτά τα έθιμα διατηρούνται μέχρι και σήμερα, προσαρμοσμένα στις σύγχρονες συνθήκες ζωής. Άλλα καταργήθηκαν και ξεχάστηκαν, άλλα πάλι αναβιώνουν ή αναπαριστώνται από διάφορους φορείς.

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΥΜΕ

Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΤΟ EMAIL ΣΑΣ

Εγγραφείτε στο Newsletter μας για να λαμβάνετε κάθε μέρα στο email σας τα σημαντικότερα άρθρα του «Σαν Σήμερα .gr»


ΜΟΝΑΔΙΚΑ ΠΡΟΝΟΜΙΑ ΜΕΛΟΥΣ

premium Γίνε συνδρομητής με μόλις 3 € / μήνα, στήριξε τον αγαπημένο σου ιστότοπο
και απόλαυσε premium περιεχόμενο, χωρίς διαφημίσεις!

ΜΑΘΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ