Ρόμπερτ Φρανκ
1924 – 2019

Ο Ελβετο-Αμερικανός φωτογράφος και σκηνοθέτης Ρόμπερτ Φρανκ υπήρξε ένα από τα μεγαλύτερα ονόματα της σύγχρονης φωτογραφίας. Το άλμπουμ του «Οι Αμερικανοί» («Les Americains») θεωρείται το πιο επιδραστικό του 20ου αιώνα, σύμφωνα με την κριτική. Πολλοί τον αποκάλεσαν «Τοκβίλ της φωτογραφίας», επειδή όπως και ο διάσημος συμπατριώτης του πολιτικός στοχαστής Αλέξις ντε Τοκβίλ (1805-1859), απεικόνισε με οξυδέρκεια, ο ένας με την πένα του και αυτός με τον φακό του, όψεις της ζωής του Νέου Κόσμου.

Ο Ρόμπερτ Φρανκ γεννήθηκε στις 9 Νοεμβρίου 1924 στην Ζυρίχη σε μια εύπορη οικογένεια ιουδαϊκού θρησκεύματος. Για να ξεφύγει από το ασφυκτικό πλαίσιο της οικογένειάς του, έκανε το χόμπι του επάγγελμα. Το 1947 εγκαταστάθηκε στην Νέα Υόρκη, όπου αρχικά δούλεψε ως φωτογράφος μόδας στο περιοδικό Harper's Bazaar και στην συνέχεια ως φωτορεπόρτερ σε διάφορα περιοδικά.

Ο Φρανκ έγινε διάσημος με το φωτογραφικό άλμπουμ «Οι Αμερικανοί» («Les Americains») που κυκλοφόρησε στη Γαλλία το 1958 και στις ΗΠΑ το 1959. Περιέχει ασπρόμαυρες φωτογραφίες που είχε τραβήξει στα ταξίδια του στις Ηνωμένες Πολιτείες, ένα αληθινό μανιφέστο εναντίον της παράδοσης που επρόκειτο να έχει βαθιά επίδραση στις επόμενες γενιές. Το έργο του χαρακτηρίζεται αποκαρδιωτικό κα ανατρεπτικό, αποκαλύπτοντας τη σκοτεινή πλευρά του «αμερικανικού ονείρου»: τη φτώχεια, τον φυλετικό διαχωρισμό, τις ανισότητες και τη μοναξιά.

Τον πρόλογο του άλμπουμ έγραψε ο συγγραφέας του εμβληματικού μυθιστορήματος «Στο Δρόμο», Τζακ Κέρουακ, που σημείωνε χαρακτηριστικά: «Με τη μικρή φωτογραφική μηχανή του, την οποία σηκώνει και χειρίζεται με το ένα χέρι, έβγαλε μια εικόνα της Αμερικής σαν μελαγχολικό ποίημα, καταλαμβάνοντας τη θέση του ανάμεσα στους τραγικούς ποιητές αυτού του κόσμου». Το άλμπουμ του Φρανκ εγγράφεται στο ρεύμα του καλλιτεχνικού και λογοτεχνικού ρεύματος των Μπιτ (Beat).

Ο Φρανκ ασχολήθηκε εκτός από την φωτογραφία και με το ντοκιμαντέρ. Οι δυο πιο χαρακτηριστικές ταινίες του είναι το «Pull my Daisy» (1959), σε αφήγηση Τζακ Κέρουακ,στο οποίο εμφανίζονται τα πιο γνωστά ονόματα της γενιάς Μπιτ ( Άλεν Γκίνσμπεργκ, Γκρέγκορι Κόρσο κ.α) και το «Cocksucker Blues», όπου παρακολουθεί την αμερικανική περιοδεία των Rolling Stones το 1972. Σκηνοθέτησε επίσης τα βίντεο-κλιπ των τραγουδιών «Run» των New Order και «Summer Cannibals» της Πάτι Σμιθ.

O Ρόμπερτ Φρανκ πέθανε στις 9 Σεπτεμβρίου 2019, στο Ίνβερνες της Νέας Σκωτίας, περιοχής του δυτικού Καναδά. Από τον πρώτο του γάμο με την ζωγράφο και γλύπτρια Μαίρη Φρανκ, με την οποία χώρισε το 1969, απέκτησε δύο αγόρια τα οποία πέθαναν κατά την διάρκεια της ζωής του. Σε δεύτερο γάμο νυμφεύτηκε την ζωγράφο και γλύπτρια Τζουν Λιφ.